Wat is er mooi aan je werk?

BLOG | Ik heb een nieuwe favoriete anamnesevraag: wat is er mooi aan je werk? In mijn vorige (werk)leven als internist heb ik deze vraag te weinig heb gesteld, merk ik nu. Het lijkt een hele simpele vraag. Maar wat een bron van (waardevolle) informatie komt eruit voort. Volgt er een (te) lange pauze na deze vraag? Dan weet ik dat er een mogelijk pijnpunt is waarop ik me zou kunnen focussen. ‘Het geld, dokter.’ Duidelijk. Say no more. Maar wat me het meest opvalt? Dat zoveel mensen van hun werk houden. Wat een passie. Ik zie het dagelijks.

Jongensdroom

Neem de vrachtwagenchauffeur die met herniaklachten is uitgevallen. Zijn antwoord op deze “simpele” vraag? ‘Mijn werk is het mooiste wat er is, dokter! Met alle respect, jouw werk is er niets bij. Ik kom door heel Nederland en België. Heb je wel door hoe mooi ons land is? Het frisse groen in de lente of de mist die in de vroege ochtend over de wegen hangt. Ik kan echt genieten van ons landschap. Ik ben vrij als ik op weg ga, mijn wagen en ik zijn dan één. Ondertussen luister ik naar podcasts en kom ik bij allerlei fabrieken. Het is echt een jongensdroom. En dan heb ik ook nog eens leuke collega’s door het hele land. Nee, het is dat mijn rug niet meewerkt, anders zou ik liever gisteren dan vandaag de weg op willen.’ Ik blijf stil en kijk zijn inmiddels glinsterende ogen met een glimlach aan. Zijn passie is aanstekelijk. Ik weet meteen ook dat ik hem eerder moet afremmen dan stimuleren in zijn re-integratie.

Snackbarbabbel

Of de snackbarmedewerkster. Die is bij mij beland door een conflict met haar werkgever. Ook bij haar stel ik mijn nieuwe favoriete vraag en ook haar ogen beginnen te glinsteren. ‘De snackbar waar ik werk is een fenomeen in Den Haag. Daar kwam mijn oma al. De hele buurt komt er. Nog steeds. Klinkt gek, maar ik wou er al van jongs af aan werken. De hele buurt komt er. Niet alleen voor een kroket – ook al hebben we de beste kroketten van Den Haag –, maar juist voor een babbel. Ik hou van mensen, ik hou van een babbel en ik hou van mijn buurt. Daarom wou ik ook bij deze snackbar werken. Is het zwaar bikkelen? Ja zeker. Het is knallen en nog eens knallen. Maar als ik naar huis ga, ga ik met een voldaan gevoel weg.’ Voor het eerst zie ik een glimlach bij haar. En het is me ook duidelijk waarom het conflict met haar werkgever haar enorm raakt.

Wat is er mooi aan je werk? Mocht iemand dat aan mij vragen, dan heb ik mijn antwoord al paraat. ‘De verhalen van mijn patiënten. Met alle respect, jouw werk is er niets bij.’


In een blogreeks neem ik je mee in de spreekkamer van de bedrijfsarts. Elke patiënt heeft een uniek verhaal. Aan mij als aios bedrijfsgeneeskunde de eer om te luisteren naar al deze verhalen en telkens weer op zoek te gaan naar de best mogelijke zorg. Details van mijn verhalen wijzig ik, om de anonimiteit van mijn patiënten te waarborgen. –  Mustafa

Gepubliceerd op: 3 oktober 2022

Wij stellen aan je voor: Mèdelyn Wennekers

Maak kennis met onze nieuwste ambassadeur Mèdelyn! Als arts-assistent dermatologie in het ziekenhuis haalde ze veel voldoening uit het praktische onderdeel van haar werk: klachten gericht aanpakken. Maar om de kwaliteit van behandelingen nog beter te maken, wilde ze meer weten van patiënten. Die tijd was er vaak niet en dat begon ze steeds meer te missen.

‘De leefomstandigheden en persoonlijke aspecten van een patiënt zijn belangrijk om een passend behandelplan op te stellen. Niet alleen om klachten te verminderen, maar bijvoorbeeld ook om goed om te leren gaan met bepaalde aandoeningen in het dagelijkse leven.’

Ze besloot het over een andere boeg te gooien, sprong van de “rijdende trein” en kwam met een zachte landing terecht in de bedrijfsgeneeskunde. ‘Als bedrijfsarts kan ik de tijd nemen voor mensen. Ook de variatie in het werk vind ik fijn en interessant. Elke dag zie ik verschillende mensen met uiteenlopende ziektebeelden. Allemaal hebben ze hun eigen verhaal en dat neem ik altijd mee om de beste zorg te bieden.’

Lees hier het hele verhaal van Mèdelyn

Twee nieuwe online spreekuren

Er staan twee online spreekuren gepland op maandag 14 november (om 19:00) en donderdag 15 december (om 19:00). Twee interactieve digitale sessies met ruimte voor vragen. Voor artsen en geneeskundestudenten die een carrière in de bedrijfsgeneeskunde overwegen of benieuwd zijn naar de opleiding en het vak. Meedoen is gratis, wel graag vooraf aanmelden.

Maandag 14 november staat Michel Soffers voor je klaar. Hij streeft naar een gezonde leefstijl en neemt dat ook mee in zijn werk als bedrijfsarts. Hoe word of blijf je fit? En hoe kun je in goede fysieke én mentale gezondheid je werk uitoefenen? Michel vertelt er alles over.

Donderdag 15 december neemt Suzanne Driessen het woord. Suzanne haalt veel voldoening uit het verder helpen van werkenden én vindt de groeimogelijkheden binnen het vakgebied erg fijn.

>> Lees meer of meld je aan

Boyd Thijssens spreekt minister Ernst Kuipers

‘Niet altijd een puur medisch antwoord’ 

Boyd Thijssens (Medisch directeur De Nieuwe arts, voorzitter NVAB en ambassadeur van bedrijfsartsworden.nl) sprak minister Ernst Kuipers toe, tijdens het Ontbijt met de Minister daags na Prinsjesdag.

Boyd benadrukt in zijn verhaal dat niet op alle zorgvragen een puur medisch antwoord past. En dat vroege interventies door de bedrijfsarts uitval of vertrek kunnen voorkomen. ‘Een vroegtijdige inzet van de bedrijfsarts kan enorm bijdragen aan het minder belasten van de zorg die nu zo onder druk staat. Door te voorkomen dat zorgmedewerkers uitvallen. Door oog te hebben voor veilige werkomstandigheden, fysiek én psycho-sociaal. En door te kijken naar een bredere context dan enkel het orgaanprobleem of ziektebeeld.’

Lees het hele artikel op nvab-online.nl: Bedrijfsartsen helpen ambities Integraal Zorgakkoord bereiken

Foto: NVAB

Luistertip
Luister ook naar de podcast van Medisch Contact, Aflevering week 38. Met een terugblik op het Ontbijt met de minister en een gesprek met minister Kuipers, Over de VWS-begroting en de onderhandelingen over het Integraal Zorgakkoord.

De patiënt die mij de diagnose vertelt

BLOG | Elke patiënt heeft een uniek verhaal. Dat maakt het vak van een arts voor mij zo ontzettend mooi. Als aios bedrijfsgeneeskunde heb ik de eer al deze verhalen te mogen horen. En telkens weer op zoek te gaan naar de best mogelijke zorg. In een blogreeks neem ik je mee in de spreekkamer van de bedrijfsarts. Details van mijn verhalen wijzig ik, om de anonimiteit van mijn patiënten te waarborgen. Deze keer het verhaal van een vrouw die erg moe is, maar naar eigen zeggen kerngezond.

‘Ik ben zo moe dokter, het lukt me gewoon niet. Ik kan niets meer.’ Ze is in de vijftig en planner voor een groot logistiek bedrijf. ‘Ik begin de dag moe, blijf de hele dag moe en ga moe naar bed’. De internist in mij denkt in diverse smaken anemie, in slaap apneu-syndromen en schildklierkwalen. Maar als bedrijfsarts in de maak weet ik dat het (werk)leven ook veel van je kan vergen. Nu denk ik in depressie, in PTSS, onverwerkte rouw en in burn-out.

‘Verder ben ik kerngezond’

Ik blijf stil, want de kern van het arts zijn is en blijft de anamnese. Listen to your patiënt, (s)he is trying to tell you the diagnosis hoor ik nog steeds een professor mij en 249 andere geneeskundestudenten vertellen tijdens een hoorcollege. ‘Ik denk dat het door een hersenschudding komt’, vertelt ze me. ‘Daar is echt niets mee gedaan. Ik ben een jaar geleden van mijn fiets gevallen, mijn hoofd was net een stuiterbal. De huisarts heeft me onderzocht, maar nooit naar een neuroloog doorverwezen. Er is gewoon niets mee gedaan!’. Ze kijkt me aan en is even stil.

Ze is ervan overtuigd dat het niet door haar werk komt. Oké, er is een reorganisatie. Ja, de werkdruk is al jaren hoog. En door COVID moest ze meer thuiswerken waardoor haar werk-privé balans wat verschoof. En ja, met de nieuwe manager botert het ook niet altijd. Maar dat hoort er allemaal bij. Het is de hersenschudding. Ik vraag haar of ze behalve de hersenschudding, verder gezond is. Of ze misschien bekend is met andere ziekten. ‘Twee jaar terug is mijn blindedarm verwijderd. Maar verder, ben ik kerngezond.’

Hoe langer ik haar spreek, hoe meer ik denk dat het niet de hersenschudding is. Zou het toch de reorganisatie, de werkdruk, de impact van COVID en de nieuwe manager kunnen zijn? Ik opper of ze misschien baat kan hebben bij een praktijkondersteuner. ‘Nee, dat werkt niet bij mij’, zegt ze meteen. Ik vraag haar hoe ze dat weet. ‘Een paar jaar terug heeft de huisarts me al naar de praktijkondersteuner verwezen. Dat werkte niet bij mij. Daarom werd ik naar de psycholoog doorverwezen. Die heeft me drie maanden behandeld.’ Ze ziet de verwarring in mijn blik. Verder ben ik kerngezond. Dat had ze toch gezegd? ‘Ja, ik had een burn-out. Daarom was ik uiteindelijk naar de psycholoog verwezen. Maar dat was bij mijn vorige werk.”

Naar het diepste dal

Een grote belemmering bij de begeleiding en behandeling van een burn-out, is niet durven toegeven dat je een burn-out hebt. Want helaas is er een stigma omtrent een burn-out. Het voelt als falen. Zowel voor de werknemer als voor de werkgever. Een burn-out zie je niet (altijd) aan de buitenkant. En de omgeving heeft het vaak niet meteen door. Ik heb al van diverse patiënten gehoord: ‘Dokter, geef me liever een gebroken been dan dit.’

Ik vraag haar waarom ze niet aangaf dat ze een burn-out heeft gehad, dat is toch ook een ziekte? Nu is ze stil. Want ze weet heel goed dat het een ziekte is. Een ziekte die je naar het diepste dal brengt. ‘Weet ik niet,’ antwoordt ze. Ik heb mijn ingang gevonden en vraag haar of ze haar klachten van toen kan beschrijven. Ze weet het nog heel goed. ‘Het was alsof ik door een laag modder liep. Ik vergeet nooit meer het moment dat ik op mijn dieptepunt was. Ik was de vaatwasser aan het leeghalen. En plots lukte het me gewoon niet. Het lukte me niet om een lade vaat te legen! Ik weet nog dat ik voor de vaatwasser op de grond ging zitten en in huilen uitbarstte.’ Haar ogen beginnen rood te worden. ‘Ik was zo moe dokter, het lukte me gewoon niet. Ik kon niets meer…’

Mustafa werkt als arts in opleiding tot bedrijfsarts bij ArboNed. Hij maakte de overstap van internist naar bedrijfsarts en voelt zich in deze rol als een vis in het water. Lees meer over Mustafa.

Gepubliceerd op: 25 juli 2022

‘Het begint met een positieve mindset’

We mogen weer een nieuwe ambassadeur verwelkomen: Anjelica Boogert. Tijdens haar studie geneeskunde oriënteerde Anjelica Boogert zich voornamelijk op specialisaties in het ziekenhuis. Ze wilde impact maken, dicht bij het vuur zitten en afwisseling in haar werk. Na een brede oriëntatie, met coschappen op de IC en spoedeisende hulp, vond Anjelica haar interesses juist buiten het ziekenhuis. ‘Na één meeloopdag bij de arbodienst was ik verkocht. Mijn werkervaring in het ziekenhuis was uitdagend en leerzaam, maar ik miste ik diepgang in het contact met patiënten.’

Lees hier het hele verhaal van Anjelica!

‘Begrens jezelf niet’

Maak kennis met onze nieuwe ambassadeur Mustafa! De internist uit Den Haag oriënteerde zich op specialisaties aan de andere kant van het spectrum. Bedrijfskunde beviel hem, onverwachts, direct. In het begin van 2022 start Mustafa de arts in opleiding tot bedrijfsarts bij ArboNed. Hij geniet van zijn nieuwe vak en hoopt toekomstige studenten ook te motiveren om zich buiten de bekende paden te oriënteren.

‘Als je me dit tijdens mijn bachelor had verteld, had ik je niet geloofd,’ zegt Mustafa. Tijdens zijn studie had hij specialisaties in de sociale geneeskunde nooit eerder overwogen. ‘Ik wist simpelweg niet wat bedrijfsgeneeskunde inhield. De informatie die ik had, was gebaseerd op vooroordelen. Zo zou het werk minder uitdagend zijn dan bijvoorbeeld in het ziekenhuis.’

Lees hier het hele verhaal van Mustafa!

Een tweederangs dokter

BLOG | ‘Een bedrijfsarts is een tweederangs dokter,’ begin ik. ‘Steek je hand op als je het daarmee eens bent.’ Ik val meteen met de deur in huis. En ja hoor, negen van de twaalf ‘geïnteresseerde’ artsen steken hun hand op.

Ik mag als kersverse ambassadeur bedrijfsgeneeskunde voor het eerst een vragenuur over het vak voorzitten. ‘Start met een stelling’ werd mij als tip gegeven. En bedankt. Realiteit kan confronterend zijn. De twaalf bestaan uit huisartsen, basisartsen, artsen niet in opleiding tot longarts, een radioloog en zelfs een patholoog.

De bedrijfsarts is inferieur aan allen qua imago.
Een bedrijfsarts is geen arts.
Een bedrijfsarts word je als je in iets anders faalt.
Een bedrijfsarts is er voor de werkgever.

Allemaal vooroordelen die er anno 2022 zijn en die ik tot een jaar terug ook deelde. ‘Ik weet niet wat een bedrijfsarts doet,’ vervolg ik. Dit keer blijven er drie handen opgestoken. Mijn hand blijft in mijn zak: ik weet inmiddels wel wat een bedrijfsarts doet.

Ik zeg inmiddels, want in de zes jaar van mijn studie geneeskunde heb ik welgeteld twee hoorcolleges over het vak gehad. En een snuffelstage van drie weken om mij een ‘goed’ beeld van een bedrijfsarts te geven. Dat in combinatie met de niet-zo-sexy uitstraling van een bedrijfsarts maakte dat ik het niet eens overwoog als toekomstig beroep.

Vijftien jaar later. Ik ben internist. Internist zonder baan, dus tijd voor verandering.

Het uitzendbureau kwam ermee. ‘Toevallig aan bedrijfsarts gedacht?’. Ik kon niet wachten met nee zeggen, maar ik had mezelf beloofd alles een kans te geven. ‘Out of the box’ denken noemen ze dat tegenwoordig. En hoe meer ik over die box nadacht, hoe meer ik eruit wilde.

Goede banenmarkt. Grote kans op werk in je eigen regio. Veel mogelijkheden om je verder te profileren. Daar begon mijn interesse mee.

‘Waarom probeer je het niet voor 6 maanden?’, zei het uitzendbureau. Tja, dacht ik. Wat is een half jaar in een werkleven? En dus ging ik aan de slag als bedrijfsarts niet in opleiding. En al snel merkte ik dat ik vakinhoudelijk aan mijn ‘dokters-trekken’ kwam. Ik had me nooit gerealiseerd dat je heel werkend Nederland ziet. Iedere dag heeft een werknemer een nieuw en bijzonder beloop of verhaal. Want daar begint het dokter zijn: luisteren naar de verhalen van je patiënt.

De dertigjarige met ALS die de keuze moet maken of hij zijn energie nog aan werk moet besteden. De timmerman die reumatoïde artritis heeft ontwikkeld en een hamer niet meer vast kan houden. De advocaat die zelf in een scheiding ligt en tegen een burn-out zit. Ik zie ze allemaal. Ik help ze allemaal. Zonder een recept uitgeschreven te hebben.

Die 6 maanden zijn inmiddels al lang verstreken.

‘Ik ben gelukkig met mijn huidige werk.’ Vijf steken hun hand op. Zes als je mij meetelt.

Deze blog van Mustafa Dönmez is eerder verschenen op www.tbv-online.nl.

Foto: © SDI Productions / Getty Images / iStock

Gepubliceerd op: 12 juli 2022

Vlaggenschip voor de arts van de toekomst

De Nationale Zorggids interviewde Gertjan Beens, bedrijfsarts en voorzitter NVAB, en René Ravestein, projectleider bedrijfsartsworden.nl, over de tekorten aan bedrijfsartsen in Nederland. Ondanks de gedeelde zorgen, zijn beiden hoopvol over de toekomst van ons vak. Bovendien stellen ze dat het probleem niet per se te maken heeft met het imago van de bedrijfsarts.

Een deel van het probleem is niet het negatieve beeld, maar dat er gewoon helemaal geen beeld is. Met de campagne bedrijfsartworden.nl proberen we geneeskundestudenten en zij-instromers duidelijk te maken wat het vak inhoudt’, aldus René. ‘De interesse voor onze ambassadeurs – jonge mensen in opleiding, of al werkzaam als bedrijfsarts – is best groot, net als het bezoek aan onze site. Het laat zien dat veel mensen eerst op het idee gebracht moeten worden. Een deel van de geïnteresseerden landt daarna uiteindelijk bijvoorbeeld bij een arbodienst.’

Gertjan (foto) vertelt onder andere dat hij zijn vak ziet als een vlaggenschip voor de rol die artsen over twintig jaar zullen spelen. ‘De arts in 2040 zal een andere zijn dan nu – meer op preventie en op behoud van functioneren gericht. Het vak bedrijfsarts zal daarmee aantrekkelijk worden, denk ik, en meer op het netvlies komen van jonge mensen.’

Lees het hele interview op de nationalezorggids.nl

Ramazziniprijs 2022 voor Jeroen Croes

Jeroen Croes heeft de Ramazziniprijs 2022 ontvangen van de Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB).

‘Als universitair docent en onderwijscoördinator sociale geneeskunde verbeterde hij stap voor stap het coschap sociale geneeskunde.’ Deze en meer lovende woorden klonken vanuit de NVAB. Om te benadrukken waarom Jeroen als – drijvende kracht voor goed onderwijs – deze prijs dubbel en dwars verdient. En daar kunnen wij ons alleen maar bij aansluiten.

De Ramazziniprijs werd uitgereikt door NVAB-voorzitter Boyd Thijssens – tevens een van onze ambassadeurs. Elke twee jaar reikt de NVAB de Ramazziniprijs aan iemand die zich in bijzondere mate verdienstelijk heeft gemaakt voor het onderwijs in arbeid en gezondheid.

Lees meer op nvab-online.nl: Jeroen Croes Ontvangt de Ramazziniprijs 2022

Foto: NVAB